هموروئید آیا خطرناک است و باعث سرطان میشود؟ حقیقت این است که هموروئید بهتنهایی سرطانزا نیست و هیچ مسیر بیولوژیکی وجود ندارد که بواسیر را به سرطان تبدیل کند. اما نکتهای که نباید از آن غافل شد این است که برخی علائم هموروئید بهطور حیرتانگیزی شبیه علائم اولیه سرطان هستند.
آیا هموروئید باعث سرطان میشود؟
اگر بخواهیم کاملاً علمی صحبت کنیم، هموروئید نوعی تورم یا گشادشدگی سیاهرگهای ناحیه مقعد است و هیچ ارتباطی با تکثیر سلولهای بدخیم یا تومورهای سرطانی ندارد. بنابراین بواسیر نه تبدیل به سرطان میشود و نه احتمال ابتلا به سرطان را افزایش میدهد.
بااینحال، هموروئید و سرطان برخی علائم یکسانی دارد که ممکن است باعث نگرانی شود. مثلاً خونریزی مقعدی، یکی از رایجترین علائم هموروئید است، اما سرطان روده نیز میتواند با خونریزی آغاز شود. بسیاری از افراد فکر میکنند «اگر خون روشن باشد یعنی بواسیر است»، اما در دنیای پزشکی هیچ قاعده ظاهری قطعی وجود ندارد. گاهی سرطان مقعد یا روده بزرگ نیز میتواند خون روشن ایجاد کند.
به طور کلی بواسیر سرطان نمیشود، اما ممکن است علائم سرطان پشت علائم بواسیر پنهان بماند.
چرا هموروئید با سرطان اشتباه گرفته میشود؟
تجربه نشان داده که بسیاری از افرادی که دیر برای درمان مراجعه میکنند، فکر میکردند مشکلشان هموروئید است. از آنجا که بواسیر بسیار شایع است، بسیاری از افراد مشکلات مقعدی خود را بهطور خودکار بواسیر فرض میکنند، بدون اینکه معاینه شوند.
اما بدن همیشه همان چیزی نیست که ما حدس میزنیم. سرطان مقعد و سرطان کولون میتوانند در مراحل اولیه خود را دقیقاً مانند بواسیر نشان دهند. خونریزی خفیف، احساس توده، درد هنگام نشستن، سوزش یا حتی خارش میتواند در هر دو بیماری وجود داشته باشد.
به همین دلیل پزشکان تأکید میکنند که تشخیص بواسیر نباید با حدس انجام شود، بلکه باید از طریق معاینه، آنوسکوپی یا کولونوسکوپی تأیید شود.
در چه شرایطی هموروئید میتواند خطرناک شود؟
اگرچه هموروئید سرطانزا نیست، اما میتواند در صورت بیتوجهی باعث مشکلاتی شود برای مثال، وقتی هموروئید دچار خونریزی مداوم میشود، بدن بهتدریج آهن خود را از دست میدهد و به کمخونی مبتلا میشوید. کمخونی ناشی از خونریزی ممکن است آنقدر شدید شود که دچار بیحالی، سرگیجه یا تپش قلب شوید.
از سوی دیگر، گاهی رگهای بواسیری دچار لخته میشوند. این وضعیت که به آن «هموروئید ترومبوزه» گفته میشود، بسیار دردناک است و حتی میتواند نشستن یا راه رفتن را سخت کند. در برخی موارد نادر، التهاب و تورم شدید باعث نکروز یا سیاه شدن بافت میشود که نیاز به درمان فوری دارد.
بنابراین خطر واقعی هموروئید در تبدیل آن به سرطان نیست، بلکه در عوارضی است که ممکن است شما را از کار و زندگی بیندازد و حتی به مشکلات جدیتر جسمی منجر شود. این عوارض معمولاً زمانی ایجاد میشوند که دیر به پزشک مراجعه کنید یا درمان هموروئید را رها کنید.
تفاوت هموروئید و سرطان
هموروئید معمولاً با خونریزی روشن، درد یا خارش همراه است و بیشتر هنگام دفع یا نشستن تشدید میشود. در حالی که سرطان، خصوصاً سرطان روده بزرگ، اغلب در مراحل اولیه بدون درد است و تغییرات رفتاری در اجابت مزاج ایجاد میکند؛ مثلاً مدام احساس میکنید روده خالی نشده یا یبوست و اسهال مکرر پیدا میکنید. سرطان همچنین ممکن است با کاهش وزن بدون دلیل یا احساس خستگی همراه باشد.
آیا بواسیر مزمن احتمال سرطان را بالا میبرد؟
یکی از باورهای غلطی که میان مردم رایج است این است که بواسیر طولانیمدت میتواند تبدیل به سرطان شود. این تصور کاملاً اشتباه است. حتی اگر سالها بواسیر داشته باشید، خطر سرطان به این دلیل افزایش پیدا نمیکند. اما مشکلی که بیماری مزمن ایجاد میکند این است که دیگر علائم جدید را چندان جدی نمیگیرید.
یعنی اگر علائم سرطان روده بزرگ در مراحل اولیه خود را نشان دهد، فکر میکنید «این هم مثل همیشه، بواسیره» و به همین دلیل تشخیص سرطان به تأخیر میافتد. بنابراین مشکل اصلی خود بواسیر نیست، بلکه بیتوجهی به نشانههای جدید است.
آیا بواسیر خونی خطرناک است؟
بواسیر خونی اگر شدید نباشد، معمولاً مشکل جدیای ایجاد نمیکند؛ اما اگر خونریزی تکرار شود یا شدت آن زیاد باشد، باید جدی گرفته شود. چون خونریزی مداوم بدن را ضعیف میکند و ممکن است باعث کمخونی شود.
مهمتر از آن این است که خونریزی مقعدی تنها مختص بواسیر نیست و ممکن است دلیل دیگری داشته باشد؛ از جمله پولیپ، شقاق مقعدی یا حتی سرطان. بنابراین مشاهده خون روی مدفوع یا دستمال کاغذی همیشه نیاز به بررسی تخصصی دارد، مخصوصاً اگر بالای ۴۵ سال باشید یا سابقه خانوادگی سرطان روده داشته باشید.
چه زمانی باید فوراً به پزشک مراجعه کرد؟
اگر خونریزی شدید دارید، اگر تودهای حس میکنید که حرکت نمیکند یا درد شبانه دارید، اگر وزن شما بدون دلیل کاهش پیدا کرده یا دفع شما بهطور واضح تغییر کرده است، باید به بهترین متخصص هموروئید مراجعه کنید. همچنین اگر در خانوادهتان سابقه سرطان روده وجود دارد، هرگونه خونریزی باید بررسی شود. بدن همیشه قبل از بروز یک مشکل جدی پیامهایی میفرستد؛ مهم این است که این پیامها را نادیده نگیریم.
در نهایت باید گفت که هموروئید بههیچوجه باعث سرطان نمیشود و ماهیت آن از اساس متفاوت از سرطان است. اما چون نشانههای این دو بیماری میتواند شبیه هم باشد، تشخیص درست اهمیت بسیار زیادی دارد. اگر دچار خونریزی، توده یا درد هستید، معاینه تخصصی بهترین کاری است که میتوانید برای آرامش روانی و سلامتی خود انجام دهید. هموروئید اگر درست و بهموقع درمان شود، خطری ندارد.
