درمان فوری یبوست در کودکان معمولاً با چند اقدام ساده قابل انجام است و در بیشتر موارد نیازی به داروی تخصصی نیست. یبوست در کودکان زمانی اتفاق میافتد که دفع سخت، دردناک یا با فاصله طولانی انجام شود و همین موضوع باعث نگرانی والدین میشود. با این حال بیشتر کودکان به کمک اصلاح تغذیه، افزایش مایعات، ماساژ و چند تکنیک خانگی در مدت کوتاهی بهتر میشوند.
در ادامه همراه ما باشید تا با راهکارها علمی، مؤثر و مناسب سنین مختلف برای درمان یبوست کودکان آشنا شوید.
چگونه یبوست کودک خود را درمان کنیم؟
اگر فکر می کنید فرزندتان علائم یبوست در کودکان را دارد، او را نزد پزشک عمومی ببرید. درمان یبوست در کودکان بستگی به سن کودک و مدت زمانی که کودک دچار یبوست شده است، بستگی دارد.
هر چه کودک شما طولانیتر یبوست داشته باشد، درمان یبوست در کودکان و برگشت به حالت عادی برای او دشوارتر خواهد شد، بنابراین پیشنهاد می شود هر چه سریعتر برای حل این چالش اقدام نمایید.
البته ممکن است چندین ماه طول بکشد تا درمان ها موثر واقع شوند، اما دست از تلاش نکشید تا زمانی که فرآیند درمان تکمیل شود. به یاد داشته باشید که درمان با استفاده از ملین ها ممکن است باعث بدتر شدن شرایط کودک شما قبل از بهبودی کامل آن شود.
“آیا کودک شما از یبوست رنج میبرد؟ راهحلهای فوری و ایمن در کلینیک دکتر آریایی!”
“ما در کلینیک هموروئید دکتر آریایی، راهکارهای تخصصی و مناسب برای درمان فوری یبوست در کودکان ارائه میدهیم. برای درمان و سلامت دلبندتان، با کلینیک آریایی تماس حاصل فرمایید.”
انواع راه های درمان یبوست در کودکان
راه های درمان یبوست در کودکان ، در کودکان 3 ساله یا 7 سال یا 9 ساله جدا از اینکه در چه رده ی سنی هستند، روش های مشابهی دارد.
در ادامه ۵ روش علمی و سریع را بررسی میکنیم که مناسب سنین مختلف از جمله درمان یبوست کودکان 3 ساله یا 7 سال یا 9 ساله هستند و میتوانند ظرف چند ساعت تا ۲۴ ساعت موجب بهبود دفع شوند.
راهکار اول : خوردن غذای غنی از فیبر
یک رژیم غذایی با فیبر بالا با مایعات فراوان یکی از راه های اساسی برای درمان یبوست در کودکان است. این به این معنی است که بشقاب کودک را با مقدار زیادی میوه و سبزیجات تازه، غلات پرفیبر، نان غلات کامل ، انواع لوبیا و سایر حبوبات، مانند نخود و عدس پر کنید.
یکی از منابع غنی از فیبر که بچهها معمولاً از خوردن آنها لذت میبرند پاپ کورن با حداقل نمک یا کره است. غذاهای حاوی پروبیوتیک مانند ماست نیز می تواند سلامت گوارش را تقویت کند. در ادامه به شرح اینکه فیبرها چند نوع هست و به چه مقداری بایستی استفاده شوند، پرداخته خواهد شد.
فیبر ها به دو گروه تقسیم می شوند:
- فیبرهای نامحلول منابع فیبری هستند که در آب حل نمی شوند. آنها به دفع راحت تر کودک کمک می کنند. مانند سبوس گندم و سبزیجات.
- فیبرهای محلول که در آب حل می شوند و به کاهش کلسترول و حفظ سطح قند خون در حد نرمال کمک می کنند. غلاتی مانند جو، لوبیا و میوه ها منابع فیبر محلول هستند. فیبر باعث حجیم و رطوبت بیشتر می شود ، در نهایت سبب می شود تا حرکات آن در طول روده آسان تر انجام شود.
البته بایستی توجه کنید که حجم دادن به رژیم غذایی فرزندتان با فیبر ممکن است همیشه در ابتدا کارساز نباشد.در واقع، رژیم غذایی با فیبر بالا ممکن است یبوست را در برخی از کودکان بدتر کند. فیبر اضافه شده ممکن است حجم زیادی به مدفوع اضافه کند، راست روده و روده بزرگ را کشیده و احساس نیاز به مدفوع را مختل کند، به خصوص در کودکانی که تمایل دارند مدفوع خود را نگه دارند.
بچه ها به چه مقدار فیبر نیاز دارند؟
بر اساس مطالعات انجام شده مقدار مصرف روزانه فیبر برای جلوگیری و درمان یبوست در کودکان تعیین شده است. در اینجا یک محاسبه سریع و حدودی برای تعیین مقدار حداقلی فیبری که فرزند شما باید روزانه دریافت کند، آورده شده است:
سن + 5 گرم فیبر = کل فیبر روزانه
بنابراین، یک کودک 2 ساله به 7 گرم فیبر در روز نیاز دارد. یک کودک 8 ساله به 13 گرم فیبر در روز نیاز دارد.
سایر دستورالعمل ها به شرح زیر است:
14 گرم فیبر در هر 1000 کالری
و دستورالعمل های دیگر:
- کودکان 1 تا 3 ساله باید روزانه 19 گرم فیبر دریافت کنند
- کودکان 4 تا 8 ساله باید روزانه 25 گرم فیبر دریافت کنند
- دختران 9 تا 13 ساله باید روزانه 26 گرم فیبر دریافت کنند
- پسران 9 تا 13 ساله باید روزانه 31 گرم فیبر دریافت کنند
- دختران 14 تا 18 ساله باید روزانه 26 گرم فیبر دریافت کنند
- پسران 14 تا 18 ساله باید روزانه 38 گرم فیبر دریافت کنند

راهکار دوم : خوردن مایعات و آب کافی
در حین تمرکز بر فیبر، مایعات را فراموش نکنید. اگر کودک شما مقدار زیادی غذای پر فیبر می خورد اما مایعات کافی برای دفع آن از طریق سیستم بدنش دریافت نمی کند، می توانید اوضاع را بدتر کنید. کودک شما باید در طول روز آب فراوان همراه با مقداری شیر بنوشد. مصرف نوشیدنیهای شیرین را به 110 گرم در روز در کودکان کوچکتر و 200 گرم اونس در کودکان مدرسهای محدود کنید.
راهکار سوم: استفاده از ملین ها برای درمان یبوست در کودکان
ملین ها مدفوع برای پاکسازی روده ها استفاده می شود. استفاده از غداهای ملین برای رفع یبوست معمولاً برای کودکان بی خطر هستند. دو اشتباه رایجی که والدین هنگام دادن نرم کننده مدفوع به کودکشان برای یبوست مرتکب می شوند، عدم استفاده از دوز به اندازه کافی زیاد یا قطع زود هنگام آن است.
به عنوان مثال، ممکن است فکر کنید که میتوانید پس از اولین اجابت مزاج طبیعی کودکتان، از دادن ملین ها خودداری کنید، اما توقف زودهنگام ممکن است کودک شما را برای یک دوره یبوست دیگر مستعد و آماده کند. برخی از کودکان ممکن است نیاز داشته باشند تا چند هفته از ملین ها استفاده کنند تا به طور کامل مشکلشان رفع شود.
استفاده از رژیم غذایی درست به همراه دوز مناسب دارو که توسط پزشک تجویز شود، می تواند راه حلی برای درمان یبوست در کودکان باشد.
راهکار چهارم: رفتن به دستشویی در فواصل منظم
برنامه ریزی در اغلب موارد موجب بهبود شرایط می شود، یبوست نیز از این مورد مستثنی نیست. داشتن زمان منظم دستشویی رفتن می تواند به کودک در رفع یبوست کودک کمک کند.
برای درمان یبوست در کودکان او را تشویق کنید که بعد از اول صبح و بعد از هر وعده غذایی به دستشویی بروند. به خصوص برای کودکان کوچکتر بهتر است به جای پیشنهاد، “آیا باید به دستشویی بروید؟” به سادگی بگویید: “الان وقت رفتن به دستشویی است.” با مداومت بر این کار، این رفتار در کودک شما نهادینه خواهد شد که بر درمان یبوست در کودکان کمک شایانی خواهد کرد.
راهکار پنجم: ورزش و تحرک
فعالیت های ورزشی و تحرک بیشتر در اغلب موارد بر رئی یبوست تاثیر به سزایی دارد. کودکان نیز اتز این مورد مستثنی نیستند. کودک خود را تشویق کن که ورزش کند و یا او را در کلاس ورزشی مورد نظرش ثبت نام کنید تا تحرک بیشتری داشته باشد. توجه داشته باشید که ورزش علاوه بر رفع یبوست، بر سلامتی بدنی و ذهنی کودک تاثیر بسیاری دارد.
درمان فوری یبوست کودکان زیر ۲ سال
در کودکان زیر ۲ سال باید با دقت بیشتری اقدام کرد، زیرا دستگاه گوارش آنها حساستر است.
- برای شیرخواران زیر ۶ ماه، معمولاً تنها اقدام ایمن، افزایش دفعات شیر مادر یا مشاوره با پزشک است.
- برای کودکان ۶ تا ۱۲ ماه، پوره گلابی، پوره آلو و مقدار کمی آب بین وعدهها میتواند کمککننده باشد.
ماساژ شکم و حمام گرم نیز در این سن کمک کننده است. حواستان باشد که هرگز در این سن از صابون، شیاف غیرپزشکی یا گیاهان قوی استفاده نکنید.
درمان یبوست در کودکان بالای ۳ سال
کودکان بالای ۳ سال بهتر به اصلاح تغذیه و تغییرات رفتاری پاسخ میدهند. افزایش مصرف سبزیجات، میوههای پرفیبر و نوشیدن آب در طول روز معمولاً طی یک روز تا دو روز نتیجه میدهد. آموزش نشستن درست روی توالت و تشویق کودک به دفع بدون عجله از ملزومات این سن است. اگر یبوست با درد شدید همراه باشد، حمام گرم و ماساژ میتوانند به کاهش فشار مقعد کمک کنند.
درمان یبوست در کودکان ۴ ساله
در این سن، یبوست معمولاً بهدلیل نگهداشتن مدفوع ایجاد میشود. ایجاد برنامه منظم دفع، تشویق کودک با روشهای انگیزشی و حذف اضطراب نقش مهمی دارد. خوراکیهایی مثل سوپ جو، انجیر لهشده یا آلو، بهسرعت روده را فعال میکنند. در این سن میتوان مقدار بیشتری فیبر در رژیم غذایی قرار داد و مصرف فستفود یا تنقلات شیرین را کاهش داد.
درمان یبوست در کودکان ۷ ساله
در این سن، تحرک کم، استرس مدرسه و مصرف خوراکیهای نامناسب از عوامل مهم یبوست هستند. افزایش فعالیت بدنی، نوشیدن آب کافی و قرار دادن فیبر در وعدههای روزانه باعث بهبود قابل توجه میشود. اگر کودک ۷ ساله سابقه طولانی یبوست دارد یا هنگام دفع درد شدید دارد، حتما به پزشک مراجعه کنید. در برخی موارد پزشک ممکن است ملین ملایم تجویز کند.
درمان فوری یبوست کودکان با صابون، آیا ایمن است؟
استفاده از صابون برای تحریک دفع کودک یک روش سنتی اما کاملاً خطرناک است. صابون میتواند باعث سوختگی شیمیایی، التهاب، پارگی بافت، عفونت و خونریزی مقعد شود. هیچ دلیل علمی برای ایمن بودن این روش وجود ندارد و متخصصان کودکان آن را بهشدت رد میکنند. بهجای این روش، شیاف گلیسیرین برای کودکان بالای ۲ سال با تجویز پزشک گزینه بسیار ایمنتر و علمی است.
درمان فوری یبوست کودکان با طب سنتی
طب سنتی میتواند در کنار طب مدرن، راهکارهای مؤثری برای یبوست ارائه دهد، به شرط آنکه اصول ایمنی رعایت شود. استفاده از خاکشیر ولرم برای کودکان بالای ۳ سال، انجیر خیسانده، آلو بخارا، روغن زیتون (۱ قاشق چایخوری)، آب ولرم عسلدار برای کودکان بالای یک سال، از روشهای مؤثر و قابل اعتماد است. مصرف گیاهان قوی ملین بدون تجویز متخصص طب سنتی میتواند خطرناک باشد و نباید برای کودکان استفاده شود.
نکاتی آسان برای مدیریت و درمان یبوست در کودکان
با استفاده از روش های بالا می توانید، به نتایج مطلوبی برسید. بهتر است بدانید در رفع این مشکل بایستی صبور باشید. هر روز پنج وعده میوه و سبزیجات متناسب با سن خود را هدف قرار دهید، این باعث می شود فیبر و آب باهم باشد. میوه ها و سبزیجات با فیبر بالا را به طور مداوم سرو کنید مانند: آلو، آلو، توت، لوبیا، سبزیجات چلیپایی مانند کلم بروکلی، گل کلم).
بهتر است غلات تصفیه شده مانند نان سفید و ماکارونی سفید را با انواع غلات کامل مانند نان گندم کامل، برنج قهوه ای، ماکارونی گندم کامل و غلات غنی از فیبر جایگزین کنید. همچنین لوبیا را به وعده های غذایی خود اضافه کنید مانند لوبیا چشم بلبلی، سیاه یا چیتی. مطمئن شوید که کودک شما هر روز آب کافی مینوشد و یک یا دو فنجان اضافی ضرری ندارد. غذاهای حاوی پر÷وبیوتیک را به رژیم غذایی اضافه کنید.
کلینیک هموروئید دکتر علی آریایی با کادری مجرب از تیم متخصص هموروئید و درمان یبوست در همه سنین، مجهز به دستگاه های کاملا پیشرفته آماده خدمت رسانی به شما میباشد. در صورتی که کودکتان دچار یبوست شده و به دنبال درمان آن هستید، با مطب دکتر آریایی تماس حاصل فرمایید.
